Bocce to włoska gra w kule, w której zawodnicy próbują umieścić swoje bile jak najbliżej małej bili celu, nazywanej pallino. Punkt zdobywa się za każdą własną bilę leżącą bliżej pallino niż najbliższa bila przeciwnika. Bocce bywa mylone z boccią, czyli odrębną, paraolimpijską dyscypliną sportową o bardziej sformalizowanych zasadach.
O co chodzi w grze w bocce?
Każdy gracz lub drużyna otrzymuje bile w swoim kolorze. Jedna, mniejsza bila – pallino, nazywana także jackiem – wyznacza cel. Po jej wyrzuceniu uczestnicy zagrywają własne bile tak, aby zatrzymały się jak najbliżej niej.
Rzut może służyć nie tylko do ustawienia własnej bili. Bila może przesunąć albo odbić bilę przeciwnika, a także zmienić położenie pallino. Dzięki temu gra łączy precyzję z prostą taktyką. Nie trzeba mieć specjalistycznej sprawności fizycznej, dlatego w bocce mogą grać osoby w różnym wieku i na różnym poziomie umiejętności.
Jak przebiega runda bocce?
Szczegóły rozgrywki mogą zależeć od lokalnego wariantu, liczby uczestników i ustaleń organizatora. Podstawowa sekwencja wygląda jednak następująco:
- Losowanie – uczestnicy ustalają, który gracz lub drużyna rozpoczyna rundę.
- Rzut pallino – rozpoczynający wprowadza małą bilę na boisko i wyznacza miejsce celu.
- Pierwsza bila – ta sama strona rzuca jedną własną bilą, próbując położyć ją blisko pallino.
- Naprzemienne zagrania – następnie rzuca przeciwnik. Później zagrywa ta strona, której bila znajduje się dalej od pallino. Zasada trwa do momentu wyrzucenia wszystkich bil.
- Przesuwanie bil – podczas rzutu można wybijać, przesuwać i odbijać bile znajdujące się na boisku, o ile pozwalają na to przyjęte zasady.
- Liczenie punktów – po zakończeniu rundy porównuje się odległości bil od pallino. Punktują tylko bile jednej strony, które leżą bliżej celu niż najbliższa bila przeciwnika.
Przykładowo, jeśli najbliższa bila przeciwnika znajduje się w odległości 30 cm od pallino, a gracz ma trzy bile w odległości 10, 18 i 25 cm, zdobywa trzy punkty. Nie liczy się wszystkich bil leżących na boisku, lecz wyłącznie te, które wyprzedzają najlepszą bilę drugiej strony.
Bocce a boccia – czym różnią się te gry?
Podobny cel i nazwy sprawiają, że bocce i boccia są często traktowane jako ta sama gra. To jednak dwa różne warianty. Bocce ma przede wszystkim charakter rekreacyjny i może być rozgrywane na trawie, ubitej ziemi, korcie lub innej dostępnej nawierzchni. Boccia jest sportem paraolimpijskim, zaprojektowanym z myślą o zawodnikach z ograniczeniami ruchowymi, choć może mieć także formę integracyjną.
| Cecha | Bocce | Boccia |
|---|---|---|
| Boisko | Najczęściej około 20–27 m długości i 2,5–4 m szerokości, choć w rekreacji wymiary bywają ustalane lokalnie. | Regulaminowe boisko ma 12,5 × 6 m. |
| Sprzęt | Twarde, kuliste bile z metalu, drewna lub tworzywa oraz pallino. | 13 elastycznych bil – 6 czerwonych, 6 niebieskich i 1 biała bila celu, czyli Jack. |
| Przeznaczenie | Gra rekreacyjna i sportowa dla pojedynczych graczy lub drużyn. | Sformalizowana dyscyplina paraolimpijska, dostępna także w rozgrywkach integracyjnych. |
| Sposób zagrania | Zwykle rzut lub potoczenie bili ręką. | Rzut ręką, kopnięcie, zagranie nogą albo użycie rynny i pomocy asystenta. |
W bocci zawodnicy mogą wykonywać zagrania siedząc lub stojąc. W zależności od możliwości funkcjonalnych dopuszcza się sprzęt wspomagający, dlatego ta dyscyplina nie powinna być opisywana jako zwykła odmiana rekreacyjnego bocce.
Czego potrzeba do rozpoczęcia gry?
Do rekreacyjnej partii nie jest potrzebne profesjonalne boisko. Najważniejsze wyposażenie obejmuje:
- Zestaw bil – bile dla dwóch stron oraz jedna mniejsza bila celu, pallino.
- Równe podłoże – może to być ubita ziemia, trawa, żwir lub przygotowany kort.
- Wyznaczone granice – przy grze rekreacyjnej wystarczy zaznaczyć obszar, z którego wykonuje się rzuty.
- Miara – przydaje się, gdy odległości między bilami są trudne do ocenienia wzrokiem.
Najprostszy wariant można rozegrać jeden na jednego, parami albo w większych drużynach. Przed rozpoczęciem dobrze ustalić liczbę bil, długość meczu, sposób rozstrzygania remisu oraz to, czy bile mogą odbijać się od ograniczających boisko elementów. Dzięki temu rekreacyjna rozgrywka pozostaje elastyczna, ale wszyscy uczestnicy stosują te same zasady.
Na co zwrócić uwagę podczas gry?
Poza samą odległością od pallino znaczenie ma wybór rodzaju rzutu. Można zagrać spokojnie, aby ustawić bilę, albo mocniej, aby wybić bilę przeciwnika. Najważniejsze zasady taktyczne są następujące:
- Najpierw oceń położenie pallino i wszystkich bil, a dopiero potem wybierz kierunek zagrania.
- Nie zakładaj, że najbliższa bila musi pozostać na swoim miejscu – kolejne rzuty mogą zmienić układ.
- Rzucaj ostrożnie, gdy własna bila już prowadzi, a mocniejszego zagrania używaj wtedy, gdy trzeba odwrócić wynik.
- Po zakończeniu rundy licz tylko bile bliższe pallino niż najlepsza bila przeciwnika.
Wystarczy więc zestaw bil, wyznaczone miejsce gry i pallino, aby rozpocząć podstawową partię. Jeśli korzystasz z oficjalnych przepisów zawodów, sprawdź regulamin konkretnej odmiany, ponieważ wymiary boiska, liczba bil i format meczu mogą różnić się od zasad rekreacyjnych.
